การอบสมุนไพร  คือ  ต้มสมุนไพรหลาย ๆ ชนิดรวมกัน  ซึ่งประกอบด้วยสมุนไพร ที่มีน้ำมันหอมระเหยและสมุนไพรรักษาตามอาการนำมาต้มจนเดือด  ไอน้ำ  น้ำมันหอมระเหย  และสารระเหยต่าง ๆ ซึ่งมีอยู่ในสมุนไพรจะออกมาสัมผัสถูกผิวหนังทำให้มีผลเฉพาะที่
และสูดดมเข้าไปกับลมหายใจ  ซึ่งมี  

ประโยชน์ต่อสุขภาพ  ดังนี้ 
1. ช่วยเพิ่มการไหลเวียนของโลหิตในร่างกาย 
2. ช่วยลดการอักเสบและบวมที่เยื่อบุของทางเดินหายใจ 
3. ช่วยลดการระคายเคืองในลำคอ 
4. ช่วยให้สบายตัว  ลดอาการปวดศีรษะ
5. ช่วยชักมดลูกให้เข้าอู่เร็วของสตรีหลังคลอด

 

สมุนไพรที่ใช้ในการอบ ประกอบด้วยสมุนไพร 4 กลุ่ม คือ 
กลุ่มที่ 1 สมุนไพรที่มีกลิ่นหอม กลุ่มนี้มีสาระสำคัญที่ออกฤทธิ์เป็นน้ำมันหอมระเหย ซึ่งช่วยรักษาโรคต่าง ๆ เช่น โรคผิวหนัง ปวดเมื่อย หวัดคัดจมูก ตัวอย่างเช่น ไพล ขมิ้นชัน 
กลุ่มที่ 2 สมุนไพรที่มีรสเปรี้ยว กลุ่มนี้มีฤทธิ์เป็นกรดอ่อน ๆ ซึ่งช่วยชะล้างสิ่งสกปรก และเพิ่มความต้านทานโรคให้กับผิวหนัง ตัวอย่างเช่น ใบมะขาม ใบและฝักส้มป่อย
กลุ่มที่ 3 เป็นสารประกอบที่ระเหิดได้เมื่อถูกความร้อนและมีกลิ่นหอม เช่น การบูร พิมเสน
กลุ่มที่ 4 สมุนไพรที่ใช้รักษาเฉพาะโรค เช่น ต้องการรักษาโรคผิวหนัง ผื่นคัน ใช้เหงือกปลาหมอ

 

ตัวอย่างสมุนไพรที่ใช้อบเพื่อสุขภาพ 

  

1. ไพล แก้อาการปวดเมื่อย
2. ขมิ้นชัน แก้โรคผิวหนัง สมานแผล 
3. ตะไคร้ ดับกลิ่นคาว บำรุงธาตุไฟ 
4. ใบ/ผิวมะกรูด แก้ลมวิงเวียน 
5. ใบหนาด แก้โรคผิวหนัง พุพอง 
6. ว่านน้ำ ช่วยขับเหงื่อ 
7. ใบส้มป่อย แก้หวัดแก้ปวดเมื่อย 
8. ใบมะขาม แก้อาการคันตามร่างกาย 
9. เหงือกปลาหมอ แก้โรคผิวหนัง น้ำเหลืองเสีย 
10. เกสรทั้ง 5 แต่งกลิ่น บำรุงหัวใจ
11. พิมเสน – การบูร แต่งกลิ่น บำรุงหัวใจ

โรคหรืออาการที่สามารถบำบัดได้ 

1. โรคภูมิแพ้
2. โรคหอบหืด ในระยะที่ไม่มีอาการรุนแรง
3. เป็นหวัดน้ำมูกไหล แต่ไม่มีอาการแห้งตันของน้ำมูก
4. โรคที่ไม่ได้เป็นการเจ็บป่วยเฉพาะที่ หรือเป็นเฉพาะที่แต่มีหลายตำแหน่ง เช่น อัมพาต ปวดเมื่อยตามร่างกาย
โรคหรืออาการบางอย่าง เช่น ยอก โรคเรื้อรังต่าง ๆ เช่น เบาหวาน เก๊าท์อาจต้องใช้การอบสมุนไพรร่วมกับ การรักษาอื่น ๆ ตามความเหมาะสม เช่น หัตถเวชกรรมไทย ประคบสมุนไพร การส่งเสริมสุขภาพ และมารดาหลังคลอดบุตร

ข้อห้ามสำหรับการอบสมุนไพร
1. ขณะมีไข้สูง (มากกว่า 38 องศาเซลเซียส)
2. โรคติดต่อร้ายแรง
3. มีโรคประจำตัว ได้แก่ โรคไต โรคหัวใจ โรคลมชัก โรคหอบหืดระยะรุนแรง โรคติดเชื้อระบบทางเดินหายใจที่รุนแรง
4. สตรีขณะมีประจำเดือน
5. มีอาการอักเสบจากบาดแผลต่าง ๆ
6. อ่อนเพลีย อดนอน อดอาหาร หรือหลังรับประทานอาหารใหม่ ๆ
7. ปวดศีรษะชนิดเวียนศีรษะ คลื่นไส้